Ωραίο να είσαι πρώτος, όχι και τόσο ωραίο να είσαι πρώτος από το τέλος και μάλιστα να έχεις εδραιωθεί στην τελευταία θέση και να μην σε κουνάει κανείς.
Αυτό συμβαίνει εδώ και χρόνια με τα αυτοκίνητα στην Ελλάδα, που έχουν τη μεγαλύτερη μέση ηλικία από όλες τις χώρες της ΕΕ - και με διαφορά. Είναι μακράν ο πιο γερασμένος στόλος στην Ευρώπη. Τι μπορούν να κάνουν οι οδηγοί; Κάποιοι στρέφονται σε μεταχειρισμένα αυτοκίνητα, λακκοι σε προσιτά καινούργια, άλλοι σε ηλεκτρικά. Αλλά, όπως φαίνεται, οι περισότεροι κρατούν το παλιό τους αυτοκίνητο.
Αυτοκίνητα στην Ελλάδα και την ΕΕ: Η συνολική εικόνα
Ο στόλος των αυτοκινήτων στην ΕΕ μεγάλωσε κατά 1,4% το 2024, φτάνοντας τα 256 εκατ. οχήματα. Σχεδόν όλες οι χώρες είδαν τα αυτοκίνητα στους δρόμους τους να αυξάνονται, με τη μεγαλύτερη άνοδο στη Λετονία, +9,2%.
Ο ευρωπαϊκός μέσος όρος για το 2024 ήταν 570 αυτοκίνητα ανά 1.000 κατοίκους. Φυσικά οι αποκλίσεις ανάμεσα στις χώρες είναι σημαντικές: στην Ιταλία ο αντίστοιχος αριθμός είναι 701, στη Λετονία 418, στην Ελλάδα 552. Στη Δανία σχεδόν 4 στα 10 νοικοκυριά δεν έχουν κανένα αυτοκίνητο ενώ στη Γαλλία το 31% έχει δύο. Η μέση ετήσια απόσταση που διανύουμε με αυτοκίνητο είναι 12.349 χιλιόμετρα.
Στην Ελλάδα ο στόλος αυτοκινήτων συνεχίζει σταθερά να αυξάνεται καταγράφοντας το 2024 +2,2% με 5.738.572 αυτοκίνητα στους ελληνικούς δρόμους. Η έκθεση αναλύει τον στόλο καταγράφοντας ξεχωριστά τα οχήματα που ταξινομήθηκαν την τελευταία δεκαετία (από το 2015 έως το 2024) και ομαδοποιεί όλα τα παλαιότερα οχήματα σε μία ενιαία κατηγορία «άνω των 10 ετών». Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν στην Ελλάδα σχεδόν 8 στα 10 αυτοκίνητα! Δηλαδή 4.534.837 κουβαλούν πάνω από 10 χρόνια στην πλάτη τους.
Αυτοκίνητα στην Ελλάδα: Σταθερά τελευταίοι στην ΕΕ
Το πρόβλημα εντείνεται (το ξέρουμε, άλλωστε εκεί έξω στους δρόμους κυκλοφορούμε όλοι) από το ότι αυτή είναι μια κατάσταση που παγιώνεται. Κάθε χρόνο είμαστε τελευταίοι, κάθε χρόνο η μέση ηλικία του στόλου μας αυξάνεται. Που σημαίνει κάτι εξαιρετικά απλό: Δεν μπορούμε να αντικαταστήσουμε τα παλιά ή πολύ παλιά αυτοκίνητά μας με καινούρια ή έστω φθηνά μεταχειρισμένα αυτοκίνητα νεότερης τεχνολογίας. Κι αυτό δεν είναι θέμα πρεστίζ. Είναι πρωτίστως θέμα ασφάλειας.
Τα στοιχεία του 2024 μας τοποθετούν στην τελευταία θέση με μέσο όρο ηλικίας αυτοκινήτων τα 17,8 χρόνια. Το 2023 η μέση ηλικία ήταν 17,5 χρόνια, το 2022 17,3, το 2021 17 και το 2020, η τελευταία χρονιά που δεν βρισκόμασταν στην τελευταία θέση, ο ελληνικός μέσος όρος ηλικίας αυτοκινήτων ήταν 16,6 χρόνια και είχαμε περήφανα την 4η θέση από το τέλος, αφήνοντας πιο κάτω μόνο την ουραγό Λιθουανία με μέση ηλικία τα 17 χρόνια, τη Ρουμανία με 16,9 και την Εσθονία με 16,7.
Γερασμένος στόλος: το χάσμα με άλλες χώρες
Αυτή η πρωτιά από το τέλος δεν αφορά μόνο τα αυτοκίνητα, αλλά και τα βαν και τα φορτηγά. Μόνο στα λεωφορεία αφήσαμε την τελευταία θέση στη Ρουμανία, με μέσο όρο ηλικίας τα 17,8 χρόνια, αλλά ακολουθούμε από κοντά, στην προτελευταία θέση, με 17,2 χρόνια μέση ηλικία.
Στον αντίποδα, στην 1η θέση με τον νεαρότερο στόλο είναι το Λουξεμβούργο, με μέσο όρο ηλικίας αυτοκινήτων τα 8,2 χρόνια, κι ακολουθούν Αυστρία, Ιρλανδία Δανία και Βέλγιο. Οι πεντάδες, τόσο στην κορυφή της λίστας όσο και στο τέλος της, είναι οι παρακάτω:
| Κατάτα-ξη | Νεότερος στόλος | Μέση ηλικία (χρόνια) | Γηραιότερος στόλος | Μέση ηλικία (χρόνια) |
| 1. | Λουξεμβούργο | 8,2 | Ελλάδα | 17,8 |
| 2. | Αυστρία | 9,2 | Εσθονία | 17,5 |
| 3. | Ιρλανδία | 9,7 | Τσεχία | 16,5 |
| 4. | Δανία | 9,8 | Μάλτα | 16,1 |
| 5. | Βέλγιο | 10,1 | Ουγγαρία & Ρουμανία | 15,6 |
Πηγή: ACEA (Σύνδεσμος Ευρωπαίων Κατασκευαστών Αυτοκινήτων)
Παλιά αυτοκίνητα στην Ελλάδα: Το χάσμα με την ΕΕ
Και, εντάξει, θα πεις πώς να συγκριθούμε με το Λουξεμβούργο ή τη Δανία, είμαστε άλλος κόσμος από άποψη υποδομών, ποιότητας ζωής, οικονομικών. Το ακούω. Το κακό είναι πως δεν απέχουμε πολύ μόνο από μεμονωμένες χώρες αλλά και από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο:
| Κατηγορία οχήματος | Μέσος όρος ηλικίας - Ελλάδα (χρόνια) | Μέσος όρος ηλικίας - ΕΕ (χρόνια) |
| Αυτοκίνητα (cars) | 17,8 | 12,7 |
| Βαν (vans) | 21,2 | 12,9 |
| Φορτηγά (trucks) | 22,9 | 14,0 |
| Λεωφορεία (buses) | 17,2 | 12,2 |
Πηγή: ACEA
Η ανάγκη για μεταχειρισμένα αυτοκίνητα και η ασφάλεια
Από τη μία τα αγαπάμε, έχουμε κι ένα συναισθηματικό δέσιμο μαζί τους. Από την άλλη, η μεγάλη ηλικία των αυτοκινήτων συνδέεται με μεγαλύτερες εκπομπές ρύπων, με θέματα ασφάλειας αλλά και με περισσότερες μηχανικές βλάβες (αυτός είναι ο βασικός λόγος κλήσης της οδικής βοήθειας για αυτοκίνητα μεγαλύτερης ηλικίας).
Τέτοια ζητήματα επιχειρεί να αντιμετωπίσει η ΕΕ προωθώντας την υποχρεωτική απόσυρση αυτοκινήτων με αφετηρία το 2026. Είναι προφανές πως αυτό θα έχει άλλες επιπτώσεις στην Ελλάδα, με μέσο όρο ηλικίας στόλου τα 17,8 χρόνια, και άλλο σε άλλες χώρες. Οπότε διαφορετικά θα κληθούν οι πολίτες κάθε χώρας να ανταποκριθούν: Θα είναι η μετάβαση σε ηλεκτρικό (στην Ελλάδα τρέχει το Κινούμαι ηλεκτρικά 3 για επιδότηση αγοράς ηλεκτρικού αυτοκινήτου); Θα είναι η στρφή σε αγορά μεταχειρισμένου αυτοκινήτου που ανταποκρίνεται στις σύγχρονες προδιαγραφές ασφαλείας;
Έως τότε, ό,τι κι αν οδηγείς, είτε μυρίζει καινουργίλα είτε πατατάκια από την τελευταία βόλτα με τα παιδιά, φρόντισε να έχεις τη σωστή ασφάλεια αυτοκινήτου για σένα, αυτή που ανταποκρίνεται στις ανάγκες σου και ταιριάζει στις δυνατότητές σου. Ναι; Ναι💙 .
